Moet ik veiligheidsglas gebruiken?
In het kort
Of je veiligheidsglas nodig hebt, hangt af van de plek waar het glas komt. Veiligheidsglas is glas dat bij breuk geen grote, scherpe scherven geeft: gehard glas, gelaagd glas of een combinatie daarvan. Ongehard glas breekt wel in grote, scherpe scherven, en dan is de kans op letsel aanzienlijk.
- In een woning moet bereikbaar glas in deuren en schuifpuien tot 1,40 m vanaf de vloer veiligheidsglas zijn, en bereikbaar glas in ramen dat lager zit dan 0,85 m ook.
- Kan iemand door het glas naar beneden vallen, zoals bij een balustrade, balkon, trap of vide? Dan is doorvalwerend glas nodig: gelaagd of gehard-gelaagd glas. De juiste dikte en samenstelling volgt uit een berekening volgens de NEN 2608.
- Voor meubels, tafelbladen, glazen legplanken en douches adviseren wij gehard glas; voor douchewanden en douchedeuren minimaal 8 mm.
Uiteindelijk bepaal je zelf welk glas je in jouw situatie gebruikt. Twijfel je? Neem dan contact met ons op, dan denken we met je mee.
Soorten veiligheidsglas
Gehard glas
Gehard glas is speciaal behandeld glas. Het is ongeveer vier tot vijf keer sterker dan gewoon glas en kan een veel groter temperatuurverschil aan. Breekt het toch, dan valt het uiteen in kleine korrels in plaats van scherpe scherven. Voor letselveiligheid is minimaal klasse 1(C)3 nodig, bijvoorbeeld 4 mm gehard glas.
Gehard glas is sterk, maar niet onbreekbaar. In zeldzame gevallen kan het spontaan breken door een klein nikkelsulfide-deeltje in het glas. Een Heat Soak Test verkleint die kans sterk. Na het harden kun je het glas niet meer bewerken: zagen, boren of slijpen kan dan niet meer.
Gelaagd glas
Gelaagd glas bestaat uit twee of meer glasplaten met een taaie folie ertussen. Breekt het, dan houdt de folie de scherven bij elkaar en blijft de ruit een geheel. Voor letselveiligheid is minimaal klasse 2(B)2 nodig, bijvoorbeeld gelaagd glas 33.1. Doorvalwerend glas is altijd gelaagd glas.
Gehard-gelaagd glas
Gehard-gelaagd glas is gelaagd glas waarvan de glasplaten gehard zijn. Het combineert de sterkte van gehard glas met de folie die het glas bij breuk bij elkaar houdt. Ook als alle platen breken, ontstaat er geen opening: de folie is heel taai en scheurt niet open. Wel kan de ruit dan als geheel doorzakken, omdat de gebroken korrels weinig stevigheid meer geven. Gelaagd glas van niet-gehard glas houdt na breuk meer vorm. Welke opbouw in jouw situatie nodig is, volgt uit een berekening.
Geen veiligheidsglas
Gewoon (ongehard) floatglas, figuurglas en spiegelglas zijn geen veiligheidsglas. Ook draadglas is geen veiligheidsglas: het breekt zelfs sneller dan gewoon glas van dezelfde dikte, en bij breuk blijven er scherpe scherven aan de draden hangen.
Waar is veiligheidsglas nodig?
- Deuren en schuifpuien in een woning: al het bereikbare glas tot 1,40 m vanaf de vloer. Bij een deur moeten beide zijden veiligheidsglas zijn. Glas binnen 300 mm van de deuropening telt mee als zijlicht van de deur.
- Ramen in een woning: bereikbaar glas dat lager zit dan 0,85 m vanaf de vloer. Bij isolatieglas kan dat aan een of aan beide zijden gelden.
- Bereikbaar betekent dat je binnen 0,85 m van het glas kunt komen. Staat er een vaste afscheiding van minimaal 0,70 m hoog die dat voorkomt, dan telt het glas als niet bereikbaar.
- Buiten, zoals glazen terrasafscheidingen en windschermen die tot op de vloer lopen.
- Doorvalsituaties zoals balustrades, balkons, trappen, vides en ramen tot op de vloer naast een vide of ander niveauverschil: doorvalwerend gelaagd of gehard-gelaagd glas, berekend volgens de NEN 2608.
- Glas boven je hoofd en glas waar je op loopt, zoals dakbeglazing, een overkapping, een glazen vloer of traptreden, vraagt altijd een berekening. Vraag ons om advies voordat je bestelt.
Ons advies per toepassing
- Meubels, tafelbladen en glazen legplanken: gehard glas.
- Douchewanden en douchedeuren: gehard glas van minimaal 8 mm. Dunner glas geeft een wand of deur die te veel meegeeft.
- Keukenachterwand: gehard glas als er een hittebron achter zit, zoals een gasfornuis, of als er een hete pan tegen het glas kan komen. Anders kan het ook ongehard glas zijn. Wij adviseren altijd minimaal 6 mm.
- Bovenlicht: daar kan ongehard glas van 4, 5 of 6 mm vaak wel.
- Figuurglas buiten: gebruik daar gehard figuurglas, geen ongehard figuurglas.
- Spiegels: op plekken met kans op breuk en letsel adviseren wij een veiligheidsspiegel, bijvoorbeeld bij kamerhoge spiegels, spiegelwanden in sport- en dansruimtes, horeca en winkels. Bij een badkamerspiegel of een wandspiegel in de woonkamer of gang is dat niet per se nodig; dat risico schat je zelf in.
Welke regels gelden er?
De bouwregels en de NEN-EN 1990
Sinds 1 januari 2024 staan de Nederlandse bouwregels in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), dat het Bouwbesluit 2012 heeft vervangen. De bouwregels vragen dat een gebouw constructief veilig is en verwijzen daarvoor naar de NEN-EN 1990 (Eurocode 0). Die norm kijkt niet alleen naar de sterkte van een constructie, maar ook naar de gevolgen als die bezwijkt, zoals letsel. Volgens Kenniscentrum Glas is het daardoor een wettelijke eis om bij nieuwbouw en verbouw te voldoen aan het betrouwbaarheidsniveau voor letsel.
NEN 2608: de norm voor glas
Voor glas bestaat nog geen eigen Eurocode. Daarom is er de NEN 2608, die op de NEN-EN 1990 is gebaseerd. Met deze norm bereken je hoe dik en hoe samengesteld glas moet zijn, en met een risicoanalyse toon je aan of een glasconstructie betrouwbaar genoeg is, ook wat letsel betreft. Is het risico op letsel te hoog, dan is letselbeperkend glas nodig. Dat wordt per situatie beoordeeld.
NEN 3569: waar veiligheidsglas nodig is
De NEN 3569 geeft aan waar verticaal geplaatst glas veiligheidsglas moet zijn. De norm gaat over bereikbaar glas tot 0,85 m of 1,40 m boven de vloer, afhankelijk van de situatie en het soort gebouw. De NEN 3569 is zelf niet verplicht, maar wel een erkende manier om aan te tonen dat je aan de NEN 2608 voldoet. Let op: er zijn situaties waarin de NEN 3569 geen veiligheidsglas vraagt, terwijl een risicoanalyse volgens de NEN 2608 dat wel doet. Kenniscentrum Glas heeft een schematisch overzicht van de NEN 3569 gemaakt; dat kun je hier downloaden.
Wanneer gelden de normen?
- Bij nieuwbouw en bij nieuw glas in een bestaand gebouw (verbouw) is de NEN 2608 de bepalingsmethode.
- In een woning kun je in plaats van de risicoanalyse de NEN 3569 gebruiken om aan te tonen dat het glas veilig genoeg is. Dat heet gelijkwaardigheid, en de gemeente moet het goedkeuren.
- Bestaand glas waar je niets aan verandert, hoef je niet aan te passen. Toch is het verstandig om het naast de NEN 3569 te leggen: letsel voorkomen is altijd beter dan genezen.
Bronnen: Kenniscentrum Glas (infosheet Letselveiligheid glas en NEN 3569, toelichting op de NEN 3569, Richtlijn Betrouwbaarheid Glasconstructies) en de consumentenfolder Veiligheidsglas van OnderhoudNL en Vakgroep Glas. Het advies per toepassing is ons eigen advies.
Aan deze toelichting kunnen geen rechten worden ontleend. Partijen aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor zowel directe als indirecte schade ontstaan door of verband houdend met het gebruik van deze toelichting.